Staatsexamen NT2 Spreken I (B1): zo ziet het examen eruit

Bijgewerkt op 2 november 2026. Bronnen: staatsexamensnt2.nl, de beoordeling en de antwoorden op Kamervragen van 13 oktober 2026. Regels kunnen veranderen, dus kijk daar nog even voordat je je aanmeldt.

Spreken I is het spreekexamen van het Staatsexamen NT2 Programma I, op niveau B1. Je praat niet met een examinator, maar met de computer: je hoort een opdracht door een koptelefoon, leest mee op het scherm en spreekt je antwoord in na een pieptoon. Het examen duurt ongeveer 25 minuten en bestaat uit 16 opdrachten.

In het kort

Het examen heeft twee delen. In deel 1 krijg je 8 korte opdrachten met 20 seconden spreektijd, in deel 2 8 middellange opdrachten met 30 seconden spreektijd. Een lange opdracht van 2 minuten, zoals bij Programma II, zit er bij Programma I niet in. Het examen loopt vanzelf door: je kunt niet terug naar een vorige opdracht.

Twee opgeleide beoordelaars luisteren later naar je antwoorden. Je slaagt met een score van 500 of hoger. In 2025 werd 53 procent van de examens Spreken I gehaald. Volg je de B1-route van de Wet inburgering 2021, dan is Spreken I een van je vier taalexamens.

Hoe gaat het in de examenzaal?

Je zit in een zaal met andere kandidaten, met een koptelefoon op en een microfoon voor je. Tussen de plekken staan schotten die het geluid van anderen dempen. Voor het examen begint, test je zelf het geluid en de microfoon: je spreekt je naam en je kandidaatnummer in en luistert of je jezelf goed hoort. Daarna begint het examen met een voorbeeld, waarbij je nog niet hoeft te spreken.

Anders dan bij het examen Spreken A2 begint bij B1 en B2 elke opdracht voor alle kandidaten precies tegelijk. Minister Aartsen (Werk en Participatie) schreef daarover op 13 oktober 2026 in antwoorden op Kamervragen:

Kandidaten kunnen pas starten met spreken na een pieptoon die klinkt aan het eind van elke opdracht in het examen, dus nadat de kandidaat eerst de opdracht beluisterd heeft. Zo wordt niemand door eerder sprekende kandidaten gestoord tijdens het beluisteren van de opdracht.

Na de spreektijd hoor je een tweede pieptoon, en dan begint de volgende opdracht. Je mag aantekeningen maken op het kladpapier dat je krijgt. Een woordenboek mag bij Spreken niet.

Deel 1: 8 korte opdrachten

Bij een korte opdracht krijg je een vraag waarop je kort antwoordt. Je hebt 20 seconden. Dat is genoeg voor een of twee goede zinnen, maar te kort om lang na te denken. De situaties komen uit werk, opleiding en het dagelijks leven op mbo-niveau.

Een voorbeeld in de stijl van het examen: je bent ziek en belt je leidinggevende. Zeg dat je vandaag niet komt en waarom. Een goed antwoord is bijvoorbeeld: Goedemorgen, met Sara. Ik kan vandaag helaas niet komen, want ik heb koorts.

Deel 2: 8 middellange opdrachten

Bij een middellange opdracht geef je een langer antwoord van een paar zinnen of meer. Je hebt 30 seconden. Vaak moet je iets kiezen, uitleggen of adviseren, en soms staat er een plaatje of een stukje tekst bij. Die informatie moet je gebruiken in je antwoord. Voor het bekijken ervan krijg je extra tijd.

Een voorbeeld: je collega vraagt of jullie het teamuitje beter op vrijdagmiddag of op zaterdag kunnen houden. Wat vind jij, en waarom? Een goed antwoord is bijvoorbeeld: Ik vind vrijdagmiddag beter. Op zaterdag hebben veel collega's andere plannen, met hun familie of met sport. Op vrijdag zijn we toch al op het werk, dus dan kan iedereen meteen mee.

Hoe wordt Spreken I beoordeeld?

Je antwoorden worden opgenomen en later beoordeeld door twee opgeleide beoordelaars, met een beoordelingsvoorschrift (staatsexamensnt2.nl). Per opdracht kun je een of meer punten krijgen. Die punten worden omgezet naar een score, en met 500 of hoger ben je geslaagd. Volgens het CvTE loopt de score bij Spreken gemiddeld van 100 tot 800, maar dat verschilt per examendag.

De uitslag komt een paar weken later via DUO. Ben je gezakt, dan kun je Spreken I opnieuw doen, maar pas aanmelden nadat je de uitslag hebt gekregen. Hoe lang dat duurt per examendatum, lees je in Staatsexamen NT2 examendata 2026-2027: aanmelden, uitslag en diploma.

Hoeveel mensen slagen voor Spreken I?

In 2025 werd 53 procent van de examens Spreken I gehaald, tegen 57 procent in 2024. Het CvTE meldt dat in 2025 alle vier de onderdelen van Programma I lager uitkwamen, zonder dat er al een verklaring voor is. In dezelfde tijd groeide het aantal examens sterk door inburgeraars. Alle cijfers per jaar en per onderdeel staan in Slagingspercentages Staatsexamen NT2: hoeveel mensen slagen per onderdeel?

Is er genoeg plek?

Na fraude met examenopgaven in augustus 2025 waren er een tijd lang minder examens Spreken B1. Volgens een brief van minister Aartsen van 24 april 2026 kunnen er sinds mei 2026 weer meerdere examens per dag worden afgenomen. Op 8 oktober 2026 meldde het CvTE dat er voor de examens Spreken I van eind oktober en begin november nog genoeg plekken vrij waren. Tussen 18 november 2026 en 29 januari 2027 staat Spreken I elf keer op het rooster.

Hoe bereid je je voor?

Begin met de gratis officiële oefenomgeving via staatsexamensnt2.nl. Opdrachten daaruit kunnen ook in het echte examen staan. Oefen op een computer of laptop, want op een telefoon werkt de oefenomgeving niet goed. Bekijk ook de instructiefilm, dan weet je precies welke schermen je ziet.

Oefen met een klok erbij. In 20 seconden zeg je je antwoord en hooguit één detail. In 30 seconden geef je je antwoord, een reden en een voorbeeld, verbonden met woorden als want, omdat en dus. Begin je aan een te lang antwoord, dan kapt de tweede pieptoon je midden in een zin af.

Beantwoord altijd de hele vraag. Vraagt de opdracht wat je kiest én waarom, dan mist een antwoord zonder reden punten. En spreek duidelijk, niet te hard en niet te zacht, zoals de instructiefilm ook zegt: de beoordelaars horen alleen je opname.

Bij Braials oefen je in privélessen precies deze opdrachten, met de pieptoon en de echte spreektijd, en je krijgt per antwoord feedback. Meer daarover lees je op de pagina Staatsexamen NT2 Programma I. Moet je alleen A2 halen, lees dan Inburgeringsexamen A2 Spreken: zo ziet het examen eruit.