NED
Gratis proefles
Hebben of zijn?ik ben opgestaan of ik heb opgestaan? Oefen het met een klikspel. Speel het werkwoordenspel
Wanneer valt een werkwoord uit elkaar?

Een scheidbaar werkwoord bestaat uit twee stukken: een deeltje en een werkwoord. Stel jezelf steeds één vraag: is dat voorstuk zelf ook een woord?

Wel een woord (op, af, aan, uit, mee, terug, binnen, weg, langs, door, over): dan raakt het los en gaat het naar het eind van de zin.  →  opbellen → ik bel je vanavond op

Geen woord (be-, ver-, ont-, ge-, her-, er-): dan blijft het altijd vastzitten.  →  vertellen → ik vertel het, nooit "ik tel het ver"

In een bijzin is er geen ruimte om uit elkaar te vallen, dus daar klikken de twee stukken weer aan elkaar: …, omdat ik je vanavond opbel. Het voltooid deelwoord krijgt de ge- in het midden: opgebeld, meegenomen, afgesloten. Onscheidbare werkwoorden krijgen juist helemaal geen ge-: verteld, betaald, begrepen.

Alle vormen naast elkaar: presens, imperfectum en perfectum.

Vet = meest voorkomend op = het deeltje dat losraakt ver = voorvoegsel dat vastzit

Scheidbare werkwoorden

57 werkwoorden
InfinitiefDeeltjePresens (ik)ImperfectumPerfectumEnglish
opstaanopsta opstond op, stonden opis opgestaanget up
opbellenopbel opbelde op, belden opopgebeldphone, call up
opruimenopruim opruimde op, ruimden opopgeruimdtidy up
ophalenophaal ophaalde op, haalden opopgehaaldpick up, collect
opschrijvenopschrijf opschreef op, schreven opopgeschrevenwrite down
oplettenoplet oplette op, letten opopgeletpay attention
opnemenopneem opnam op, namen opopgenomenanswer (phone), record
opzoekenopzoek opzocht op, zochten opopgezochtlook up
opschietenopschiet opschoot op, schoten opis opgeschotenhurry up
opendoenopendoe opendeed open, deden openopengedaanopen (the door)
afsluitenafsluit afsloot af, sloten afafgeslotenlock up, close
afsprekenafspreek afsprak af, spraken afafgesprokenarrange, agree
afmakenafmaak afmaakte af, maakten afafgemaaktfinish
afwassenafwas afwaste af, wasten afafgewassendo the dishes
afhalenafhaal afhaalde af, haalden afafgehaaldpick up (an order)
aankomenaankom aankwam aan, kwamen aanis aangekomenarrive
aandoenaandoe aandeed aan, deden aanaangedaanput on, switch on
aannemenaanneem aannam aan, namen aanaangenomenaccept, assume
aanbiedenaanbied aanbood aan, boden aanaangebodenoffer
aankledenaankleed aankleedde aan, kleedden aanaangekleedget dressed
aanpassenaanpas aanpaste aan, pasten aanaangepastadjust
uitgaanuitga uitging uit, gingen uitis uitgegaango out
uitleggenuitleg uitlegde uit, legden uituitgelegdexplain
uitnodigenuitnodig uitnodigde uit, nodigden uituitgenodigdinvite
uitzoekenuitzoek uitzocht uit, zochten uituitgezochtpick out, find out
uitgevenuitgeef uitgaf uit, gaven uituitgegevenspend, publish
uittrekkenuittrek uittrok uit, trokken uituitgetrokkentake off (clothes)
meenemenmeeneem meenam mee, namen meemeegenomenbring along
meegaanmeega meeging mee, gingen meeis meegegaancome along
meedoenmeedoe meedeed mee, deden meemeegedaanjoin in
meebrengenmeebreng meebracht mee, brachten meemeegebrachtbring with you
terugkomenterugkom terugkwam terug, kwamen terugis teruggekomencome back
teruggeventeruggeef teruggaf terug, gaven terugteruggegevengive back
terugbellenterugbel terugbelde terug, belden terugteruggebeldcall back
binnenkomenbinnenkom binnenkwam binnen, kwamen binnenis binnengekomencome in
weggaanwegga wegging weg, gingen wegis weggegaanleave, go away
weggooienweggooi weggooide weg, gooiden wegweggegooidthrow away
wegbrengenwegbreng wegbracht weg, brachten wegweggebrachttake away, drop off
langskomenlangskom langskwam langs, kwamen langsis langsgekomendrop by
thuiskomenthuiskom thuiskwam thuis, kwamen thuisis thuisgekomencome home
doorgaandoorga doorging door, gingen dooris doorgegaancontinue, go ahead
doorgevendoorgeef doorgaf door, gaven doordoorgegevenpass on
overstappenoverstap overstapte over, stapten overis overgestaptchange (trains)
overblijvenoverblijf overbleef over, bleven overis overgeblevenbe left over
nadenkennadenk nadacht na, dachten nanagedachtthink it over
nakijkennakijk nakeek na, keken nanagekekencheck, mark
voorstellenvoorstel voorstelde voor, stelden voorvoorgesteldintroduce, suggest
voorlezenvoorlees voorlas voor, lazen voorvoorgelezenread aloud
omdraaienomdraai omdraaide om, draaiden omomgedraaidturn around
toegeventoegeef toegaf toe, gaven toetoegegevenadmit
neerzettenneerzet neerzette neer, zetten neerneergezetput down
invulleninvul invulde in, vulden iningevuldfill in
inpakkeninpak inpakte in, pakten iningepaktpack, wrap
instappeninstap instapte in, stapten inis ingestaptget in, board
schoonmakenschoonmaak schoonmaakte schoon, maakten schoonschoongemaaktclean
vasthoudenvasthoud vasthield vast, hielden vastvastgehoudenhold on to
samenwerkensamenwerk samenwerkte samen, werkten samensamengewerktcooperate